مگس جالیز با نام علمی Dacus ciliates، یکی از آفات مهم و خسارتزای محصولات جالیزی بهویژه خانواده کدوییان (خربزه، هندوانه، خیار و انواع کدو) است. لارو آن با تغذیه از بافتهای داخلی گیاه (بهویژه میوه)، موجب اختلال در رشد، کاهش کیفیت و در نهایت از بین رفتن محصول میشوند. در صورت عدم مدیریت بهموقع، آلودگی مگس جالیز میتواند به سرعت گسترش یافته و خسارت اقتصادی قابل توجهی وارد کند. شناخت دقیق علائم خسارت، روشهای کنترل و بهترین سم برای مگس جالیز نقش کلیدی در مدیریت بهموقع و کاهش خسارت آفت مگس جالیز دارد.
بهترین سم برای مگس جالیز
در صورت شدت آلودگی، سمپاشی مگس، بهترین راه برای کنترل و پیشگیری از خسارتهای بیشتر است. توصیه میکنیم برای انتخاب حشره کش مناسب، تعیین مقدار دقیق مصرف و مشخص کردن زمان مناسب سمپاشی، حتماً با گیاهپزشکان مزرعه دانش مشورت کنید تا از بروز خسارتهای احتمالی جلوگیری شود و محصولی سالمتر داشته باشید.
سم مناسب مگس جالیز عبارتند از:
- افوریا
- مموری
- ماوریک (اسپیروتترات)
- کاراته زئون
- دیمتوات
- تری کلرفن
- فوزالون
برای بازدهی بیشتر پیشنهاد میکنیم با مشاهده اولین نشانههای حضور لارو سمپاشی را انجام دهید. استفاده از سم دلتامترین برای مگس جالیز در کنار سایر روشهای کنترل نیز میتواند بهترین نتیجه را برای از بین بردن مگس جالیز داشته باشد.
علائم خسارت مگس جالیز
خسارت مگس جالیز معمولاً با تخمگذاری حشره بالغ روی میوههای جوان آغاز میشود، اما شدت و بخش اصلی آسیب مربوط به فعالیت لاروها است. لاروها با نفوذ به بافت داخلی میوه و تغذیه از آن، موجب کاهش کیفیت محصول میشود. مهمترین علائم خسارت مگس جالیز عبارتاند از:
- مشاهده سوراخهای ریز محل تخمگذاری روی سطح میوه، که اغلب در قسمت میانی یا شکم میوه دیده میشوند
- وجود تخمهای مگس جالیز داخل بافت میوه در محل سوراخ تخمگذاری
- ایجاد نکروز و تغییر رنگ بافت اطراف محل تخمگذاری
- توقف رشد میوه از ناحیه سوراخ تخمگذاری و رشد نامتوازن سایر بخشها
- بدشکلی، خمیدگی و ناهنجاری ظاهری میوه به دلیل رشد نامتقارن
- ریزش میوهها در صورت آلودگی شدید، بهویژه در مراحل اولیه رشد
- ایجاد دالانهای لاروی داخل میوه در اثر تغذیه لاروها از گوشت میوه
- قهوهای شدن یا پوسیدگی بافت داخلی میوه
- رشد قارچهای ساپروفیت در محل تجمع فضولات لارو
- انتشار بوی گندیدگی از میوههای آلوده در مراحل پیشرفته خسارت

میزبان های مگس جالیز
مگس جالیز آفتی با دامنه میزبانی نسبتاً گسترده است، اما بیشترین تمایل و خسارت آن روی گیاهان خانواده کدوییان دیده میشود. این آفت معمولاً میوههای گوشتی و آبدار را برای تخمگذاری انتخاب میکند، زیرا شرایط مناسبی برای رشد و تغذیه لاروها فراهم میکنند.
مگس جالیز نخستین بار در سال ۱۳۴۸ از منطقه بندرعباس گزارش شد. پیشنهاد میکنیم برای آگاهی بیشتر از کشت صیفی جات در هرمزگان، راهنمای تخصصی آن را جداگانه مطالعه کنید. مهمترین میزبانهای مگس جالیز عبارتاند از:
- هندوانه
- خربزه
- طالبی
- گرمک
- خیار
- کدو سبز
- کدو حلوایی
- کدو تنبل
- انواع کدوهای محلی و بومی
برای آشنایی بیشتر با بهترین سم برای مگس جالیز خیار، پیشنهاد میکنیم مقاله آفات و بیماری های خیار را نیز جداگانه مطالعه کنید.
راههای مبارزه با مگس جالیز
برای پیشگیری از حمله مگس جالیز به گیاهان میزبان و کنترل آلودگی در مراحل اولیه، بهکارگیری روشهای طبیعی همراه با مدیریت تلفیقی آفات (IPM)، اصولیترین و پایدارترین راهکار مقابله با این آفت محسوب میشود.
- جمعآوری منظم میوههای آلوده از سطح مزرعه و انهدام آنها از طریق دفن عمیق در خاک یا خارج کردن کامل از مزرعه
- نصب تله مگس جالیز مانند: سراتراپ؛ در بین ردیفهای کشت، هم بهمنظور کاهش جمعیت و هم پایش زمان اوج فعالیت آفت
- اجرای شخم و دیسک بلافاصله پس از برداشت محصول جهت نابودی شفیرههای باقیمانده در خاک
- انجام یخآب زمستانه در زمینهای آلوده، بهویژه در مناطق سردسیر، برای کاهش جمعیت شفیرههای زمستانگذران
- رعایت اصول بهداشت مزرعه شامل حذف علفهای هرز میزبان و جلوگیری از باقی ماندن میوههای آلوده در زمین
- استفاده از تناوب زراعی مناسب و پرهیز از کشت مداوم گیاهان میزبان مگس جالیز در یک زمین
توصیه میشود در زمان جابهجایی و صادرات محصولات جالیزی، بازرسی دقیق انجام شود. همچنین گیاهان میزبان نباید همراه با خاک یا میوه منتقل شوند و در صورت وجود خاک، لازم است بهطور کامل ضدعفونی شود.






18 پاسخ
درود بر شما .مهندس ایا سم افوریا برای کنترل لارو هم تاثیر گذار هست یا فقط مگس های بالغ رو میکشه.؟
سم دیکلرووس هم میتونه کنترل کنه یا از بین ببره؟
درود بر شما، بله هم روی لارو، هم مگس های بالغ تاثیرگذار است
سلام 🙋♂️🌷 داخل حیاط خونه ما تو روستا بتازگی بوته هندوانه رشد کرده و یکی دوتا هندوانه داده ولی اخیرا در یکی از کمبزه ها سوراخ و شیرابه قهوه ای مشاهده شد ، وقتی آن را باز کردم داخل آن کرمهای سفید حدود کمتر از یک سانت بودند ، اینها چه آفتی هستند و چه راهکاری توصیه می کنید ، لطفا پاسخ را به جیمیل حقیر در اسرع وقت ارسال فرمایید. ممنون
سلام وقتتون بخیر
محصول شما دچار آفت مگس جالیز شده
استفاده از سم افوریا، آکتارا و اویسکت
میتونه از رشد مگس جالیز جلوگیری کنه
هنگام خرید هم میتونید از کارشناس ما مشاوره بگیرید
برای جیمیلتون هم ارسال شده
سلام مهندس از سم اتیون هم میشه استفاده کرد برای خیار فضا باز
باسلام و تشکر ازینکه امثال بنده رو با بیان رسا آگاه کردین دراین مورد هرچند بقیه مطالب هم همینطور عالین.
درود بر شما
ممنون از وقتی که گذاشتید
اکثرا افات پرواز میکنن دلیل اینکه مگس جالیز با این سم ها کنترل نمیشه کیفیت پایین سم ها و مقاوم شدن مگس جالیز هست سم امریکایی و المانی بیارید بعد ببینید مگس جالیز کنترل میشه یا نه
سلام
فرمایشات شما درسته
سموم وارداتی هم در متن توصیه شده و نتیجه بخش هست
سلام به نظر میرسه این آفت هیچ راه حلی براش پیدا نمیشه
سلام
مگس جالیز به دلیل اینکه حشره بالغ پرواز میکنه و میتونه سریع محیط رو ترک کنه سمپاشی علیهش خیلی مشکل هست
از طرفی این حشرات مقاوم هم شدن
به همین دلیلی مقابله باهاشون پر دردسره و میبایست برای کنترل جمعیتشون هر چند روز یکبار از سموم مختلف برای مبارزه با حشره بالغ و لاروهای خسارت زاشون استفاده کنید
مهندس جان ضمن سلام
محلول پاشی سمهای معرفی شده برای مگس جالیز در زمان گل دهی خیار باعث ریزش گل نمیشه؟
سلام
تا حدودی تأثیر منفی میذاره
حتما سه روز بعد از سمپاشی از کود ریز مغذی یا فروت ست ترکیب با آمینو اسید استفاده کنید
سلام دست شما درد نکنه.متاسفانه ابزار و مواد مبارزه غیر شیمیایی در دسترس نیست.اگر مراحل سمپاشی را هم بیان میکردید ، خوب بود
سلام خواهش میکنم
ممون از وقتی که گذاشتید
بله حتما در به روز رسانی اضافه خواهد شد
موافقم.لعنتی ازبین نمیره
سلام سایت جالب و مفیدی ارائه دادید. ممنونم از مطالب علمی شما
سلام.
خواهش میکنم
انجام وظیفه هست