شته سیاه باقلا با نام علمی Aphis fabae ، بهعنوان یکی از مهمترین آفات مزارع حبوبات و سبزیجات شناخته میشود. این شته علاوه بر خسارت مستقیم ناشی از مکیدن شیره گیاه، یکی از ناقلان مهم ویروسهای گیاهی است و میتواند بیش از ۵۰ نوع ویروس مختلف را به محصولات زراعی منتقل کند. در این مقاله علائم خسارت شته سیاه، روشهای طبیعی کنترل آن و مؤثرترین سم برای شته سیاه باقلا را بررسی میکنیم. با شناخت این آفت و راههای مدیریت آن میتوانید از خسارتهای سنگین در مزرعه جلوگیری کنید؛ پس مطالعه این مطلب را از دست ندهید!
شته سیاه باقلا اغلب در پشت برگهای جوان مستقر میشود و با افزایش تعداد، کلنیهای متراکم تشکیل میدهد. این آفت با تغذیه مداوم از شیره گیاهی باعث برهمخوردن تعادل فیزیولوژیک گیاه شده و در نتیجه علائم مختلفی از جمله موارد زیر ظاهر میشود:
توجه داشته باشید که شته سیاه با ترشح مقادیر زیادی عسلک، باعث چسبناک و براق شدن سطح برگها میشود. به همین دلیل باعث جذب مورچه، مگس و سایر حشرات میشود. همچنین شته سیاه با انتقال بیش از 50 ویروس گیاهی، میتواند موجب خسارات غیر مستقیمی مانند: بدشکلی برگها، ایجاد لکههای موزاییکی، کوتاهماندگی بوته و کاهش شدید عملکرد محصولاتی مانند باقلا، لوبیا و چغندرقند شود.
شته سیاه یک آفت بسیار سازگار با چند میزبان است و میتواند از دامنه وسیعی گیاهان تغذیه و تکثیر کند. به همین دلیل آفت بهراحتی میتواند بین مزارع مختلف منتقل شود و چرخه زندگی خود را بدون وقفه ادامه دهد.
دسته گیاهان | میزبانهای اصلی |
حبوبات | باقلا، لوبیا، نخود، عدس، لوبیا چشم بلبلی، لوبیا علوفهای |
| محصولات صنعتی و زراعی | چغندرقند، سیبزمینی، توتون، آفتابگردان، پنبه |
سبزیجات و صیفیجات | اسفناج، چغندر سبزی، خیار، بادمجان، فلفل، کدوها |
| درختچهها و میزبانهای اولیه | بیدمشک، آقطی |
درختان | چنار، زبانگنجشک، شمشاد |
| علفهای هرز پهنبرگ | تاجخروس، خرفه، تاجریزی، گاوزبان |
در صورت بالا بودن جمعیت شته و مشاهده پیچیدگی شدید برگها، تنها راه مبارزه با شته سیاه، استفاده از حشره کش است. سمپاشی باید زمانی انجام شود که شتهها فعال باشند و دشمنان طبیعی حضور کمی داشته باشند. برای افزایش اثر سمپاشی، پشت و روی برگها باید به طور کامل پوشش داده شود، از چسب برگ استفاده شود و بهترین زمان سمپاسی باقلا، صبح زود، عصر و غروب است.
توجه داشته باشید که در زمان گلدهی باید بااحتیاط از سموم استفاده شود تا از آسیب رسیدن به زنبورها جلوگیری گردد. پیشنهاد میکنیم برای اطلاع بیشتر از نحوه مبارزه با سایر شتهها، مقاله بهترین سم برای کشتن شته را نیز جداگانه مطالعه کنید. بهترین سم شته سیاه باقلا عبارتاند از:
توصیه میکنیم برای انتخاب سم شته باقلا، تعیین مقدار دقیق مصرف و مشخصکردن زمان مناسب سمپاشی، حتماً با گیاهپزشکان مزرعه دانش مشورت کنید تا از بروز خسارتهای احتمالی جلوگیری شود و محصولی سالمتر داشته باشید.
مدیریت شته سیاه باقلا باید به روش تلفیقی انجام شود، چون این آفت سرعت تکثیر بسیار بالایی دارد و در برابر بسیاری از سموم نیز بهمرور مقاوم میشود. روشهای طبیعی کنترل شته سیاه باقلا در موارد زیر خلاصه میشود:
Aphid management must start with cultural and biological practices; insecticides should be the last option._ UC IPM
تنها با ارسال عکس از گیاه آسیب دیده خود، میتوانید با گیاهپزشکان ما، رایگان مشاوره تخصصی داشته باشید.
شته سیاه باقلا (Aphis fabae) آفتی است که با مکیدن شیره گیاه و انتقال ویروسها باعث کاهش رشد و عملکرد محصولات حبوباتی و سبزیجات میشود.
حبوبات مانند باقلا، لوبیا و نخود، سبزیجات مثل اسفناج و خیار، چغندرقند، سیبزمینی و برخی علفهای هرز پهنبرگ.
پیچیدگی برگها، کوتولگی بوته، پژمردگی برگها، ترشح عسلک چسبناک و حضور مورچهها.
بازدید منظم برگهای جوان، مشاهده کلنیهای شته و برگهای پیچیده، و استفاده از کارتهای زرد چسبنده برای شتههای بالدار.
ترکیبی از تغذیه متعادل گیاه، حذف علفهای هرز، استفاده از ارقام مقاوم، کارت زرد برای پایش و دشمنان طبیعی؛ در صورت نیاز، استفاده هدفمند از سموم شیمیایی.
بله، این شته بیش از ۵۰ نوع ویروس گیاهی را منتقل میکند که میتواند عملکرد محصولات را کاهش دهد.
ترشح عسلک توسط شته سیاه باعث رشد قارچ دودهای روی برگها و میوهها شده و سطح باقلا سیاه میشود.
Aphis fabae
تنها با ارسال عکس از گیاه آسیب دیده خود، میتوانید با گیاهپزشکان ما، رایگان مشاوره تخصصی داشته باشید.
